Nummer van de dag: ‘Estranged’ van Guns N’ Roses

Eerlijk gezegd heb ik nog even getwijfeld of het wel zo handig zou zijn om dit stuk te voorzien van de originele videoclip die Guns N’ Roses eind 1993 schoot voor ‘Estranged’. De grootheidswaan van Axl had tegen die tijd onvoorstelbare proporties aangenomen met als resultaat een clip die de decadente cinematografie van de voorgaande video’s van ‘Don’t Cry’ en ‘November Rain’ in het kwadraat overtrof. Helaas is de samenhang met de muziek die die twee clips kenmerkt bij ‘Estranged’ niet helemaal aanwezig, waardoor het allemaal juist eerder afleidt van de muziek, dan het versterkt.

Zonde, want muzikaal gezien is het voor mij juist een van Guns N’ Roses’ meest fascinerende nummers. Allereerst omdat het zich niet houdt aan de conventionele regels die een nummer indelen volgens coupletten, refreinen, een brug en een obligate gitaarsolo, maar vooral ook omdat ‘Estranged’ haast een duet is tussen de zang van Axl Rose en Slash’ gitaar. Sterker nog, het lijkt er haast op dat Axl hier in de schaduw zingt van Slash’ gitaarwerk. Slash wordt nogal eens een overschatte gitarist genoemd, maar dit nummer belichaamt voor mij zijn feilloze gevoel voor melodie en de ondefinieerbare oerkracht van gitaarmuziek.

En garde!

Aan het begin van het nummer heeft Axl nog alle controle, ingetogen zingend over zijn eigen dreigende pianotonen en donker zoemende gitaar. Op 0:24 neemt Slash’ gitaarthema het stokje al brutaal over en breekt het nummer muzikaal open. Geen duizelingwekkend gitaarwerk maar een slepende melodie die zo gebruikt had kunnen worden voor de theme song van een James Bond-film. Op 0:48 komt Axls zang terug met een vastberadenheid die doet vermoeden dat de vocalen vanaf hier weer de boventoon gaan voeren. Slash’ gitaar soleert ondertussen echter onopvallend door, om na het aftellen van Axl op 1:11 weer in een prachtmelodie op te duiken en voort te vloeien in een marsritme van drummer Matt Sorum… alsof de onuitgesproken strijd tussen zang en gitaar nog eens extra benadrukt wordt.

Dat spelletje loopt nog even door tot 3:47 waarop piano en bas een bluesy rustpuntje inlassen en verder gaan in een instrumentaal intermezzo. Slash houdt zich hier op de vlakte en geeft Axl alle ruimte om vanaf 5:23 zijn plek in de spotlight weer over te nemen en zichzelf weer wat moed in te zingen.

When I find out all the reasons
Maybe I’ll find another way
Find another day
With all the changing seasons of my life
Maybe I’ll get it right next time

De genadeklap

Slash gunt hem zelfs daarna nog een extra rondje zang, maar vanaf 6:06 begint hij aan zijn eerste echte solo van het nummer. ‘Estranged’ wordt opnieuw uit zijn zwaarmoedige beklemming getild en bouwt via scheurende bends en nonchalante hammer-ons en pull-offs soepeltjes naar een eerste climax. De genadeklap moet echter nog komen. Terwijl Axl zich in de clip door dolfijnen laat redden nadat hij vanaf een olietanker zijn dood tegemoet is gedoken (een welgemeend WTF! is hier wel op zijn plaats), bouwt Slash met wat zwevende flarden gitaar toe naar het moment waarop het nummer op 7:58 aan het slot van zijn epische zegetocht begint.

Alle beheersing die zijn gitaarspel tot dan toe tekende valt weg en nietsontziend giert zijn Gibson Les Paul naar een climax die naar mijn smaak helaas wel iets te snel komt. Weliswaar heb je op dit moment al acht minuten muziek te verteren gehad, maar die solo had van mij nog wel twee minuten langer mogen duren voor het dramatische slotakkoord en de drumroffel het epische nummer zachtjes laten sterven. Aan de andere kant, als je na dik negen minuten je luisteraar nog steeds met een honger naar meer kunt achterlaten, heb je als band wel iets geniaals neergezet.

Deze blogpost verscheen eerder op Nummer van de dag, waar ik wekelijks over mijn favoriete nummer aller tijden schrijf. Van die dag dan…